برخی از آثار ماموستا هه ژار

سلام

هرگونه استفاده از این تصویر بدون ذکر  منبع ممنوع می باشد.

بابا هه ژاری موکریان

به دل گیروده به و پرچی به چینم

ره ش و ئالوزه وه ک ئه و به خت و ژینم

 

دلت گرتم ٬خه یالی خوت تیا دی

خه وت بردم که له ودا تو ده بینم

*****************************

 

دلم ته نگه وه کو خونچه ی ده می تو

سه رم گیژه له گیژی په رچه می تو

 

دل و گیان و ژیانم دا به ماچیک

وتت:پیک نا یه٬زوری من و که می تو

******************************

له چه شنی ئاگرن کولمی گه شی تو

له مار حه ستم ترن پرچی ره شی تو

 

بلیم وه ک چی ده چی؟هه ر گول ده زانم

له گول ناسکتره ناسک له شی تو

********************************

«قورئانی پیرۆز»ی مامۆستا هه‌ژار و زمانی کوردی

 

زنجیره‌ باسێک له‌ سه‌ر ده‌قی وه‌رگێڕاو و فه‌رهه‌نگۆکی وشه‌کان
به‌شی یه‌که‌م

• س. چ. هێرش

به‌ر له‌وه‌ی باسی سه‌ره‌کیی بابه‌ته‌که‌ ده‌ستپێبکرێ، جێی خۆیه‌تی کتێبی «قورئانی پیرۆز»، وه‌رگێڕاوی مامۆستا هه‌ژار،  به‌ خوێنه‌ره‌وانی ڕێزدار بناسێندرێ.
کتێبی «قورئانی پیرۆز»ی مامۆستا هه‌ژار(عه‌بدوڕڕه‌حمانی شه‌ڕه‌فکه‌ندی،1992-1921) که‌ بریتی یه‌ له‌  وه‌رگێڕانه‌وه‌ی هه‌ر سی جزمه‌ی قورئان، له‌ ساڵی 1990 وه‌رگێڕدراوه‌ته‌ سه‌ر زمانی کوردی و، چه‌ند ساڵ دواتر(2000)، پاش گێره‌ و کێشه‌یه‌کی زۆر له‌ چاپخانه‌کانی«ئیحسان» و «تازه‌ نیگا» به‌ 15 هه‌زار نوسخه‌وه‌ له‌ چاپ دراوه‌ و که‌وتووه‌ته‌ بازاڕه‌وه‌.
ئه‌و «قورئان»ه‌ کوردییه‌، به‌ به‌رگی زێڕکفت و چاپێکی جوان و ڕازاوه‌، نزیکه‌ی 604 لاپه‌ڕه‌ی قه‌واره‌ وه‌زیری یه‌. دیاره‌ له‌و 604 لاپه‌ڕه‌یه‌، 302 لاپه‌ڕه‌ بۆ نه‌سس(ده‌ق)ی قورئان و، 302 لاپه‌ڕه‌ش بۆ وه‌رگێڕاوه‌ کوردییه‌که‌ی ته‌رخان کراوه‌ و، له‌ به‌رانبه‌ر هه‌ر لاپه‌ڕه‌یه‌کی قورئان که‌ سووڕه‌ و ئایه‌ته‌کانی تێدا هاتووه‌، هه‌ر هه‌مان لاپه‌ڕه‌ و ژماره‌، بۆ زمانی کوردی دووپاتکراوه‌ته‌وه‌. دیاره‌ ئه‌وه‌ خۆی بۆ خوێندنه‌وه‌ و تێگه‌یشتن و به‌راوردکردن یارمه‌تییه‌کی زۆر باش به‌ خوێنه‌ره‌وه‌ ده‌دا.  له‌ لاپه‌ڕه‌ی 604 به‌م لاوه‌،  که‌ لاپه‌ڕه‌کان ژماره‌یان بۆ دانه‌ندراوه‌، لاپه‌ڕه‌یه‌ک بۆ پێرستی سووڕه‌ و ئایه‌ته‌کان دیاریکراوه‌ و، لاپه‌ڕه‌یه‌کیش بۆ (نیشانه‌کانی ڕێنوێنی خوێندنه‌وه‌) به‌ دوو زمانی عه‌ڕه‌بی و کوردی له‌به‌رچاو گیراوه‌. پاشکۆیه‌کی 10 لاپه‌ڕه‌ییش به‌ زمانی کوردی له‌ لایه‌ن مامۆستایان: «موحه‌ممه‌د هادی مورادی» و  «موحه‌ممه‌د ماجیدی مه‌ردوخی ڕوحانی» پێشکێشکراوه‌.

خه یام به کوردی

ابر آمدو باز بر سر سبزه گریست

بی باده گلرنگ نمی باید زیست

************************

این سبزه که امروز تماشاگه ماست

تا سبزه خاک ما تماشاگه کیست

***************************

به کوردی:(هه ژار)

پرژاندی هه ور له ده شت و ده ر بارانی

بی مه ی بی ده می ژیان نازانی

******************************

وا ئیمه له سه یری سه وزه زارین داخو

سه وزه ی ئیمه کی بکا سه یرانی؟ 

******************************

ماموستا هه ژار

           

      

                                                                     هه لوي به رزه فر

 ژيني کورت و به هه لويي مردن 

                                           نه ک په نا به قه لي رو ره ش بردن

لاي هه لوي به رزه فري به رزه مژي 

                                          چون بژي شه رته نه وه ک چه نده بژي

                                               ( هه ژار)                                           

---

                                                

  احتراماً همانگونه که مطلع هستيد هر فرهنگ و ملتی در حفظ ارزشها و اصالتهاي خود در هرزمينه اي باري سنگين بردوش افراد آن فرهنگ و ملت گذاشته است و اين وظيفه بر دوش يکايک مردمان آن ملت است. بخصوص در عصر حاضر که به نوعي عصرارتباطات نام گرفته است تبادل اطلاعات و نقل و انتقالات فرهنگي بيش از هر زماني انجام مي گيرد و در اين ميان هر ملت و فرهنگي که نتواند ارزشها و داشته هاي خود را به رخ کشد و تواناييهاي خود را در اين مبادلات گسترده نشان دهد براستي از قافله ترقي فرهنگ عقب مانده و به اعتلاي لازم در مقابل سايرين نخواهد رسيد . در اين ميان فرهنگ غني ، پر بار و ديرينه کرد که همواره در هر زمينه اي حرفي براي گفتن داشته و با تلاشهاي مردمان اين  ملت تا کنون بدون از دست دادن اصالت خود به حيات و ماندگاري خويش ادامه داده ، وظيفه سنگين حفظ و ترقي را بر گردن همه ما نهاده است . حال در اين زمينه وظيفه خود دانستيم تا اندکي هر چند ناچيز در اين مسير گام برداشته و بخش کوچکي از وظيفه خود را در مقابل فرهنگ ملت کرد انجام دهيم . لذا اقدام به تهيه و طراحي نرم افزار ( cd ) از کتاب فرهنگ لغت کردي به فارسي  (هه نبانه بورينه ) نوشته پر بار استاد فرزانه   عبد الرحمن شرفکندي( ماموستا هه ژار ) نموديم تا با تهيه و توزيع آن در ميان نسل جديد و قديم در جايي از اين فرهنگ که همانا يکي از جنبه هاي بسيار با اهميت آن يعني (زبان کردي ) و ارتباط آن با زبان شيرين فارسي مي باشد خدمتي بس ناچيز انجام داده باشيم .

در اين را ستا اينجانبان هورامان رستمي ، افشين نوري ، شهلا فتحي به عنوان تهيه کننده و مجريان اين طرح با اخذ مجوز از گرد آورنده  اثر ، استاد بزرگ محمد ماجد مردوخ روحاني و بدون هيچ گونه حمايت مالي از طرف اشخاص حقيقي يا حقوقي اقدام به اجراي اين کار نموده ايم .

اميد که توجها به رويکرد جهاني جنبش نرم افزاري و گرايش قشر جوان امروزي به اين سمت و سوق دادن هر چه بهتر اين نسل و ترويج فرهنگ کردي به تناسب اين حرکت جهاني براي رسيدن به اين قافله ما را در اين راه ياري فرماييد .

                                                                                                           با کمال تشکر

   

افسانه ها

پيدايش موسيقي کردي مثل اکثر قومها و ملت‌هاي ديگر از افسانه‌هاي کردي شروع شد که در اين قسمت، افسانه‌ها در قالب ترانه‌هاي کردي گفته مي‌شوند و اين ترانه‌ها در فرهنگ کردي به ترانه‌هاي ديواني تقسيم مي‌شوند و بيشتر محتواي آنها همان افسانه‌هاي کردي است، که شکل حماسی دارند                                                                             

منبع :

http://kurdishnet.blogfa.com/

تاريخ باستان

 

کردها از تبار ايراني و بخش اصلي بازماندگان قوم ايراني ماد هستند. مادهاي آريايي پس از ورود به زاگرس اقوام بومي آنجا يعني کاسي‌ها و لولوبي‌ها (در لرستان) و ديگر اقوام آسياني را در خود حل کرد و زبان ايراني خود را در منطقه رواج کامل داد.                                                                                                                            

منبع :http://kurdishnet.blogfa.com/

زبان

 

زبان کردي

کرمانجي که اکثر کردها در (ترکيه, ايران , عراق و سوريه) با آن صحبت مي‌کنند زبان ادبي و نيمه رسمي به شمار مي‌رود و در کشور عراق از زمان اشغال قواي انگليس تا کنون در مدارس تدريس مي‌شود خود به دو بخش تقسيم مي‌شود:

• کرمانجي شمالي يا اصطلاحا کرمانجي
• کرمانجي جنوبي يا اصطلاحا سوراني

اکثر کردها (حدود 90%) با يکي از دو لهجه فوق صحبت مي‌کنند.

گويش‌هاي اورامي و گوراني (که در اطراف کرمانشاه بدان صحبت مي‌شود و زبان شاعران بوده است) و نيز زازا (که در قسمت کوچکي از کردستان ترکيه بدان تکلم مي‌شود) مي باشند.

گويش‌هاي کرمانشاهي، کلهري، کليايي، پيروندي، لکي، فيلي (و يا پهلي) نيز در قسمت جنوبي کردستان بدان‌ها تکلم مي‌شود.

 

منبع :http://kurdishnet.blogfa.com/

کردستان در يک نگاه

 

به علت اينکه آمارگيري دقيقي از جمعيت کردها انجام نگرفته تمام آمارهاي ارائه شده تخميني مي باشند. بنا به برآوردهاي غيررسمي جمعيت و مساحت اين منطقه به طور تقرييبي 30 ميليون نفر در محيطي به وسعت 190000 کيلو متر مربع مي باشد. برخي جمعيت و مساحت آن را 40 ميليون نفر در محيطي به وسعت کشور فرانسه می دانند.

منبع :http://kurdishnet.blogfa.com/

موقعیت جغرافیایی کردستان

موقعیت جغرافیایی کردستان

این سرزمین بخش‌های گسترده‌ای از جنوب شرقی و شرق ترکیه، شمال و شمال شرقی عراق، غرب و شمال غربی ایران و نیز شمال شرقی سوریه را شامل می شود که عمدتاً کوهستان های مرتفع با کوه های سر به فلک کشیده می باشد. مساحت و جمعیت ساکنان این منطقه به طور تقرییبی 30 میلیون نفر در محیطی به وسعت 190000 کیلو متر مربع می باشد. اما برخی جمعیت و مساحت آن را 40 میلیون نفر در محیطی به وسعت کشور فرانسه (km² 543 965) تخمین می زنند.